Archive for the ‘Book Review’ Category

వివేచన, ఉద్వేగవాదం, విప్లవం – ఎమ్.ఎన్.రాయ్

March 5, 2013

బొమ్మ

మానవేంద్రనాథ్ రాయ్ (ఎమ్.ఎన్.రాయ్) తన జీవితంలో చివరి దశలో రాసిన బృహత్తర తాత్విక చింతనాగ్రంథం ఇది. రెండు భాగాలుగా వెలువడిన ఈ రచన సమగ్ర మానవవాద తాత్విక చింతనగా పేర్కొనవచ్చు. 1952లో రాయ్ ఈ గ్రంథాన్ని పూర్తి చేశారు. ఇది వెలువడగానే పాశ్చాత్య లోకంలో మేథావులను ఆకట్టుకున్నది. సుప్రసిద్ధ సామాజిక శాస్త్రజ్ఞుడు ఎరిక్ ఫ్రాం (ERICH FROMM) దీనిపై అభిప్రాయం వెల్లడిస్తూ యూరోప్ లో జరిగిన పునర్వికాసాన్ని విప్లవ చరిత్రను అవగాహన చేసుకోవడానికి ఎమ్.ఎన్.రాయ్ రచన చదవమని తన గ్రంథం ‘సేన్ సొసైటీ’ లో స్పష్టీకరించారు.

గ్రంథ విస్తరణ వలన దీనిని రెండు భాగాలుగా ప్రచురించారు. మొదటి భాగంలో మానవ స్వభావం, నియమబద్ధ ప్రకృతి, మానవుడి తిరుగుబాటు, ఎదురు తిరిగిన దేవతలు, ప్రకృతి నియమం, ఆధునిక తత్వం పుట్టుక కొత్త విజ్ఞానం, జ్ఞాన వికాసం, మహోన్నత విప్లవం ఉన్నాయి. పరిపక్వత చెందిన తాత్విక శాస్త్రజ్ఞుడుగా ఆధునిక చరిత్రను విజ్ఞానాన్ని ఆకళింపు చేసుకున్న వ్యక్తిగా ఎమ్.ఎన్.రాయ్ ఈ రచనలో కనిపిస్తారు. ఆయన భాషా శైలి కూడా విషయానికి తగ్గట్టే ఉంటుంది.

మానవ స్వభావాన్ని గురించి మతపరమైన చర్చలు అనాదిగా సాగుతుండగా ఎమ్.ఎన్.రాయ్ ఆధునిక విజ్ఞానం ఆధారంగా మానవుడు ప్రాయికంగా స్వేచ్ఛా ప్రియుడని సహకార జీవి అని తేల్చి చెప్పాడు. స్వభావాన్ని కప్పిపుచ్చే హేతురహిత నమ్మకాలు అడ్డు వస్తున్నాయని వాటిని తొలగించి అసలైన మానవ స్వభావాన్ని ఆచరణలోకి తెచ్చుకోవాలంటాడు రాయ్.

ప్రకృతిలోనే నియమబద్ధత ఉన్నదని కార్యకారణ సంబంధం అందులో అడుగడుగున కన్పిస్తున్నదని వాటిని తెలుసుకోవటానికి సైన్సు బాగా ఉపకరిస్తున్నదని చెప్పారు. ఇన్నాళ్ళుగా ఇన్నేళ్ళుగా మానవుడిని నమ్మకాల కట్టుబాట్లలో బంధించిన ఆలోచనా రీతులను, యూరోప్ లో మొట్టమొదటిసారిగా తాత్విక చింతనాపరులు ఎదిరించి మానవుడుగా నిలదొక్కుకోవడానికి తోడ్పడ్డారు. ఆ విషయాలను సోదాహరణగా ఆయా తాత్వికుల రచనల ద్వారా రాయ్ ఈ గ్రంథంలో చూపారు. ఇటలీ, ఫ్రాన్స్, జర్మనీ, స్పెయిన్ తదితర దేశాలలో వచ్చిన తాత్విక చింతనలు శాస్త్రీయ పరిణామాలు మానవుడికి బాగా తోడ్పడ్డాయి. మధ్యయుగాల నుండే బయటపడిన ఈ దేశాలు ఆధునికతలోకి ప్రవేశించి నాగరికతను విప్పారజేశాయి. అక్కడే ఆధునిక తత్వం పుట్టింది. డేకార్ట్, డిడరో, రూసో, వోల్టేర్, స్సినోజా, కాంట్, హెగల్, నిషే మొదలైనవారెందరో తాత్విక రంగంలో చొచ్చుక పోయి మానసిక బంధాలను తెంచారు. వాటిని రాయ్ చూపిన తీరు ఎలా పరిణితి చెందినదో కన్పిస్తుంది. ఒకవైపున పారిశ్రామిక రంగం, మరొకవైపు శాస్త్రీయ పరిశోధనలు, ఇంకోపక్క సాహిత్యంలో పునర్వికాసం అన్నీ మేళవించుకుని కొత్తదారులు తొక్కాయి. అందువలన యూరోప్ లో మహోన్నత విప్లవానికి పరిస్థితులు దారితీశాయి. ఫ్రాన్స్ దీనికి గంట కట్టింది. విజ్ఞాన సర్వస్వం మనుషులకు ఆయుధంగా లభించింది. మానసిక సంకెళ్ళు తెంచుకోవటానికి ఇవన్నీ ఉపకరించాయి. విషయం బరువైనది. కాని చెప్పిన తీరు ఆకర్షణీయమైనది. అందుకే ఇది గొప్ప విజ్ఞాన శాస్త్రవేత్తలను ఆకట్టుకున్నది.

ఈ పుస్తకం వెలువడిన కొత్తలోనే ప్రపంచ మానవవాద సంఘం ఆమ్ స్టర్ డాంలో ప్రారంభమైంది. ఎమ్.ఎన్.రాయ్ ను దానికి ఉపాధ్యక్షుడుగా పరోక్షంగానే ఎన్నుకున్నారు. జూలియన్ హక్సలీ వంటి ప్రపంచ శాస్తజ్ఞులు రాయ్ ఆలోచన పట్ల దృష్టి సారించారు. ఆవిధంగా ఈ గ్రంథం చరిత్రలో నిలదొక్కుకున్నది. ఈ పుస్తకాన్ని 1986లో తెలుగులోకి ఎన్. ఇన్నయ్య తీసుకువచ్చారు.

ఈ గ్రంథ రచయిత ఎమ్.ఎన్.రాయ్, తొలిపేరు నరేంద్రనాథ్ భట్టాచార్య. నేటి పశ్చిమ బెంగాల్ లో 1887లో పుట్టారు. బ్రిటిష్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా తీవ్రవాద జాతీయ రాజకీయాలలో పాల్గొని జర్మనీ సహాయంతో బ్రిటీష్ వారిని పారద్రోలాలని విదేశాలకు వెళ్ళారు. ఆ ప్రయాణంలో అమెరికాకు చేరుకుని యూనివర్సిటీలో ఎవిలిన్ ట్రెంట్ ను కలిసి ఆమెను పెళ్ళి చేసుకుని మెక్సికో వెళతారు. అక్కడ తొలిసారిగా రష్యా వెలుపల కమ్యూనిస్టు పార్టీని స్థాపించిన ఘనత రాయ్ దే. అది లెనిన్ దృష్టికి రాగా వారి ఆహ్వానంపై మాస్కో వెళ్ళి ప్రపంచ కమ్యూనిస్టు రాజకీయాలలో ప్రముఖ పాత్ర నిర్వహించారు. తాష్కెంట్ లో ప్రవాస భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీ స్థాపించారు. తరువాత కమ్యూనిస్టు నాయకులతో భేదించి 1930లో ఇండియాకు తిరిగి రాగా బ్రిటిష్ వారు అరెస్టు చేసి ఆరేళ్ళు జైలులో వుంచారు. విడుదలైన తరువాత కొద్ది రోజులు కాంగ్రెస్ రాజకీయాలలో పాల్గొని 1940 నాటికి రాడికల్ డెమోక్రటిక్ పార్టీని స్థాపించారు. పార్టీ రాజకీయాలు తప్పని తెలుసుకొని 1948లో పార్టీని రద్దు చేసి పునర్వికాస ఉద్యమాన్ని ప్రారంభించారు. 1955లో మరణించారు. ఐన్ స్టీన్ వంటి శాస్త్రజ్ఞులతో పరిచయంగల రాయ్ ఆధునిక విజ్ఞాన తాత్విక ఫలితాలు అద్భుతంగా రాశారు. ఎన్నో పత్రికలు నడిపారు. వందకు పైగా చిన్నా పెద్దా పుస్తకాలు రాశారు. దేశంలో అనేకమందికి శాస్త్రీయ ధోరణిలో రాజకీయాలు నేర్పారు. లెనిన్, స్టాలిన్, డ్రాటస్కీ, మావో, చౌఎన్ లై వంటి అగ్ర నాయకులతో వ్యవహరించారు.

ఎమ్.ఎన్.రాయ్ రచనలు ప్రధానమైనవన్నీ ఎన్.ఇన్నయ్య తెలుగులోకి తీసుకువచ్చారు. ఈ పుస్తకాన్ని దిగువ ఇచ్చిన గొలుసులలో  దిగుమతి చేసుకొనండి లేక చదవండి.

తెలుగు అనువాద పుస్తకం కై ఇక్కడ నొక్కండి.

ఆంగ్ల పుస్తకం Reason, Romanticism and Revolution కై ఇక్కడ నొక్కండి.

Advertisements

‘మిసిమి’ వ్యాసాలు

January 31, 2013

సమీక్ష:  గుమ్మా వీరన్న

Innaiah Misimi Vyasalu

‘మిసిమి’ మాసపత్రికలో ఇన్నయ్యగారు వివిధ అంశాలపై రాసిన వ్యాసాల సంకలనమే ఈ పుస్తకం. ఇందులో ఇన్నయ్యగారు 1990 నుండి 2011 వరకు రాసిన 36 వ్యాసాలను పొందుపరిచారు. వాటిలో రాజకీయ నాయకులు, శాస్త్రవేత్తలు, తత్వవేత్తలు, ఇతర మేథావుల గురించి అనేక వ్యాసాలున్నాయి. వైద్య రంగంలోని మూఢ విశ్వాసాల గురించి, పిల్లల హక్కుల గురించి, ఇంద్రియాతీత శక్తుల గురించి రాసిన వ్యాసాలున్నాయి. ఇన్ని రకాల విభిన్న అంశాలను గురించి రాసినా వాటిలో హేతువాద ధోరణి, వ్యంగ్యం, హాస్యం కలగలిపిన ధోరణి పాఠకులను ఆసక్తిగా చదివిస్తాయి. మిసిమి సంపాదకులు, హేతువాదులైన ఆలపాటి రవీంద్రనాథ్ గారికి అంకితమివ్వడం  సమంజసంగా వుంది.

సుభాష్ చంద్రబోస్ గెలిస్తే దేశం ఏమయ్యేది? అనే వ్యాసంలో అప్పటివరకూ బోసు గురించి తెలియని చాలా విషయాలను చక్కగా వివరించారు. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా కమ్యూనిస్టు కవులను, నాటక కర్తలను ప్రభావితం చేసిన బెర్ టోల్ట్ బ్రెట్ (Bertolt Brecht) గొప్ప రచయిత, కవి, నాటకకర్త. అయితే తన నిజ జీవితంలో మాత్రం చాలా మంది యువతులను మోసం చేసి వాడుకున్నట్లు చాలామందికి తెలియని విషయాలను ఇన్నయ్యగారు తన వ్యాసంలో బయటపెట్టారు.

‘మేథావిగా సంజీవదేవ్’ అనే వ్యాసంలో కళలను గురించి ఇన్నయ్యగారొక సూచన చేశారు. “ఇన్నాళ్ళుగా కళలు, రమణీయతా రంగమంతా దైవ ప్రాధాన్యతతో, మత ప్రాదిపదికలతో సాగింది. అవి లేకుండా రమణీయత లేదనేటంతవరకూ తీసుకెళ్ళారు. వాస్తవానికి ఇన్ని కళల్ని మతం, దైవం పేరిట భ్రష్టు పట్టించారు. మనిషి మానసికంగా బానిస కావడానికి కళల్ని ప్రయోగించారు. ఈ ప్రభావం నుండి బయటపడడానికి కూడా సంజీవదేవ్ ప్రత్యామ్నాయ పద్ధతి అనుసరణీయం. మానవ విలువలతో కూడి కళలు, రమణీయకత నేటి అవసరం కూడా.” ఈనాడు సమాజంలో జరుగుతున్న సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు, కళలు అన్నీ దైవం, మతం వంటి భావాలతో నిండిపోయి వుండడాన్ని ఎవరైనా గుర్తించవచ్చు.  ఈ పరిస్థితులు మారాలని, అన్ని రకాల కళలలో లౌకికవాద, మానవవాద విలువలు ప్రతిబింబించాల్సిన అవసరం ఎంతయినా వుందని గుర్తించడంలో ఔచిత్యం వుంది.

‘నేటి తాత్విక విమర్శలు – ధోరణులు’ అనే వ్యాసంలో రెండవ ప్రపంచ యుద్ధానంతరం 1950 నుండి యూరప్, అమెరికా, ఆస్ట్రేలియాలలో ఆధునికతపైనా, మానవవాదం పైనా బయలుదేరిన విమర్శల గురించి, ప్రతి విమర్శల గురించి వివరించారు. హీడెగ్గర్, మైకల్ పూకో, జీన్ ఫ్రాంకో లెటార్డ్, డెరిడావంటివారు, అలెగ్జాండర్ సోల్జినిట్సిన్, ఇర్వింగ్ క్రిస్టల్, రిచర్డ్ జాన్, న్యూహాస్ మొదలైన ప్రముఖులు మానవవాదంపై తీవ్రమైన విమర్శలు చేశారు. వారి విమర్శలను దీటుగా ఎదుర్కొని సమాధానాలు చెప్పి మానవవాదాన్ని సమర్థించినవారిలో డేవిడ్ విల్సన్, జాన్ డ్యూయీ, కార్ట్ లెమాంట్, కార్ల్ శాగన్, ఐజక్ అసిమోవ్, పాల్ కట్జ్, అడాల్ఫ్ గ్రున్ బాం, బార్సరా స్మోకర్ మొదలైన వారున్నారు. వీరు హేతుబద్ధంగా, శాస్త్రీయంగా విమర్శలకు సమాధానాలు చెప్పడంలో సఫలీకృతులైనారని ఇన్నయ్యగారు తెలిపారు. ఆ విమర్శలనే ఆధునికానంతరవాదం (Post Modernism) అన్నారు. ఆ విమర్శలను మానవవాద రచయితలు, తాత్వికులు ప్రతిభవంతంగా తిప్పికొట్టారు.

‘నేను ముస్లిమును ఎందుకుకాను?’ అన్న గ్రంథాన్ని ఇబన్ వరాక్ రాశాడు. ఆ గ్రంథాన్ని సమీక్షిస్తూ ఇన్నయ్య రాసిన వ్యాసంలో ఇస్లాంలోని నియంతృత్వాన్ని, స్త్రీ పురుషుల మధ్యగల అసమానతలను, మానవహక్కుల అణచివేతను బాగా వివరించారు. ముస్లిందేశాలు ఇస్లాంను పాటిస్తూనే మానవహక్కుల్ని అంగీకరిస్తూ సంతకాలు చేశాయని, అయితే ఆచరణలో మాత్రం వాటిని అడ్డుకొంటున్నాయని స్పష్టం చేశారు.

“ఇస్లాం ప్రకారం స్త్రీలు ముస్లిములు కాని వారిని పెళ్ళి చేసుకోరాదు. ముస్లిం దేశాలలో నివసించే ముస్లిమేతరులకు కోర్టులోగాని, మరెక్కడా సమాన హక్కులులేవు. ముస్లిం దేశాలలో నాస్తికులు, నమ్మకం లేనివారు చంపబడాల్సిందే. ముస్లిం దేశాలలో ఇతర మతాలవారు తమ ప్రార్థనలు చేసుకోడానికి, బాహాటంగా గుడి, చర్చి నిర్మించడానికి, పవిత్ర గ్రంథాలు చదవడానికి వీల్లేదు. మానవ హక్కులు బానిసత్వాన్ని వ్యతిరేకిస్తుండగా ఇస్లాం గుర్తిస్తున్నది. బానిస స్త్రీలతో లైంగిక సంపర్కం ముస్లింలకు ఖురాన్ అనుమతిస్తున్నది. సురా 4:3”.

తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లలను తమ ఆస్తిగా భావించి వాడుకుంటున్నారు. పిల్లలకున్న హక్కులను గుర్తించడంలేదు. పిల్లలను – హింసకు, దోపిడీకి, చాకిరీలకు, అమ్మకాలకు, అపహరణలకు దూరంగా ఉంచాలి. ఆడ, మగ తేడాలు పాటించరాదు. ఆరోగ్యాన్ని  కాపాడి విద్యాబుద్ధులు చెప్పించాలి. వారు స్వేచ్ఛగా తమ భావాలను, అభిప్రాయాలను వెల్లడించే వీలు కల్పించాలి. కాని తల్లిదండ్రులు వీటిని గుర్తించి ఆచరించడంలేదు. తమ మత విశ్వాసాలను, ఆచార సంప్రదాయాలను వారి మీద రుద్దుతున్నారు. వారిచేత చాకిరీలు చేయిస్తున్నారు. వారిని పనిముట్లలాగా వాడుకుంటున్నారు. ఇటువంటి అనేక వాస్తవాలను వెల్లడించే వ్యాసమే “పిల్లలకు హక్కులున్నాయి. కానీ…..”

దివ్యశక్తులున్నాయని మోసగించే వారిపట్ల సింహస్వప్నం జేమ్స్ రాండి. యూరిగెల్లర్ దివ్యశక్తులలోని మోసాన్ని బయటపెట్టినవాడు జేమ్స్ రాండి. మహిమలను, దివ్యశక్తులను నిరూపిస్తే అయిదుకోట్ల రూపాయలను సంపాదించుకోవచ్చునని ఛాలెంజి చేసి, ఆ డబ్బును బ్యాంకులో డిపాజిట్ చేసిన ఘనుడు జేమ్స్ రాండి. గత 20 సంవత్సరాలుగా ఆ ఛాలెంజ్ అమలులో వున్నా ఎవ్వరూ ముందుకు రాలేదు ఈనాటి వరకు (జేమ్స్ రాండి అడ్రసు – 201 East Davie Boulevard (S.E.12th st), Fort Lauderdale, Florida-33316-1815).

మనో వైజ్ఞానిక విశ్లేషణకారుడూ, విమర్శకుడు అయిన ఎరిక్ ఫ్రామ్ గురించి రాసిన వ్యాసంలో ఆయనకు సంబంధించిన అనేక విశేషాలు తెలిపారు. ‘మానవుడికి స్వేచ్ఛ అత్యంత విలువైనది. దానిని అరికట్టే విధానలన్నీ అమానుషాలే. మానవుడు సంపూర్ణత వైపుకు ఎప్పుడూ సాగిపోవాలి. అది లక్ష్యంగా మంచి మార్గాలలో కదలాలి. స్వయంశక్తిపై మానవుడు నమ్మకం వుంచాలి. ఇదీ ఎరిక్ ఫ్రామ్ తత్వసారం’ అని వివరించారు ఇన్నయ్యగారు.

రావిపూడి వెంకటాద్రిగారి గురించి రాసిన వ్యాసంలో ‘మనకు శాస్త్రజ్ఞులు పెరుగుతున్నారు తప్ప శాస్త్రీయ వైఖరి పెరగటంలేదని, శాస్త్ర దృక్పథం పెంపొందించుకుని మూఢవిశ్వాసాలకు దూరంగా సామరస్యంతో సహజీవనం జరపాలని నేటి యువతకు రావిపూడి వెంకటాద్రి తన జీవన విధానం ద్వారా సందేశం ఇస్తున్నారని’ తెలిపారు ఇన్నయ్యగారు.

ఈ విధంగా బహుభిన్నమైన అంశాలను ఆసక్తికరంగా రచించిన ఇన్నయ్యగారి ‘మిసిమి వ్యాసాలు’ అందరూ చదివి ఆస్వాదించదగినవి.

ప్రవాసాంధ్రులు ఈ పుస్తకాన్ని ఇక్కడనుంచి ఉచితంగా దిగుమతి చేసుకోవచ్చు లేదా చదవవొచ్చు.

‘మిసిమి వ్యాసాలు’ పేజీలు 230, వెల: 125-00, ప్రతులకు – నవోదయ బుక్ హౌస్, హైదరాబాద్, విశాలాంధ్ర పబ్లిషింగ్ హౌస్, హైదరాబాద్.

ఉన్నత సంప్రదాయం – అల్ప సంప్రదాయాలు

July 24, 2012

సాంస్కృతిక మానవశాస్త్రంలో భారతీయ పరిశోధనలు

ఉన్నత సంప్రదాయం ఏది? స్వల్ప సంప్రదాయం అంటే ఏమిటి? భారత మత ఆచార వ్యవహారాలను, మత గ్రంధాలను,ఔపోసనం పట్టిన గురువు స్వామి అగేహానంద భారతి రాసిన ఒక ప్రామాణిక రచన ఉన్నత సంప్రదాయం స్వల్ప సంప్రదాయాలు అనే గ్రంధాన్ని వారణాసి లో చౌకంభ ప్రచురణలవారు వెలువరించారు. దానిని తెలుగించిన ఇన్నయ్య రచనను తెలుగు అకాడమి ప్రచురించింది.

వేదం ఉన్నత సంప్రదాయం అయితే, భారత రామాయణం, పురాణాలు, పూజలు, క్రతువులు స్వల్ప సంప్రదాయాలు గా వున్నాయి. 11అధ్యాయాలు గల ఈ రచన ఆసక్తి కరమైన అనేక సునిశిత అంశాలను విడమరిచి చెప్పింది.కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని చిక్ మగ్లుర్ సమీపంలో కొండపై ఒక గుడిని ముస్లింలు జలందర్ షా అని, హిందువులు దత్తాత్రేయ తీర్థం అని సందర్శిస్తారు.స్వర్ణ దేవాలయంను సిక్కులు తమ పవిత్ర క్షేత్రం గా భావించి పూజ చేస్తే, టిబెట్ నుండి బౌద్ధులు అది తమ పుణ్యస్థలంగా సందర్శిస్తారు.

సామాన్యుల దృష్టిలో రామాయణ, భారతాలు పవిత్రం కాగా, పండితుల రీత్యా అవి స్వల్ప సంప్రదాయాలు. సాంస్కృతిక మానవ శాస్త్ర అధ్యయన కోణంలో అగేహానంద రచన సాగింది.సాంకేతిక పదజాలాన్ని సామాన్యులకు తెలిసే రీతిలో ఒక అధ్యాయం లో వివరించారు. సెక్యులరిజం విదేశి, స్వదేశి భావనలో ఎలా అర్థం చేసుకుంటున్నారు అనే సంగతి బాగా చెప్పారు.తన రచనను ఎం ఎన్ రాయ్ కు అంకితం ఇస్తూ, రాయ్ ను, సెక్యులర్ బ్రాహ్మణుడని కొందరు పిలవడం గమనించాలన్నారు. కాలం గురించి ఒక ప్రత్యెక అధ్యాయం రాయడాన్ని బట్టి భారతీయ సంప్రదాయంలో కాలానికి గల ప్రాముఖ్యతను గమనించాలి.సాంకేతిక పద జాలాన్ని ఎలా అర్థం చేసుకోవాలో విప్పి చెప్పారు.

ఈ పుస్తక రచయిత అసలు పేరు లూయి ఫిషర్. ఆస్ట్రియ దేశానికి చెందినా, జర్మని లో భారతీయుల పరిచయం తో రామకృష్ణ ఆశ్రమంలో చేరి, వివేకానంద రచనలు పరిష్కరించి, శంకర ఆశ్రమాలు సందర్శించి, హిందువుగా మారి, యోగాన్ని, తాంత్రిక విద్యనూ పాటించి లోతుపాతులు తెలుసుకున్నారు. ప్రపంచంలోని బౌద్ధ కేంద్రాలు పరిశీలించి, బౌద్ధాన్ని బాగా ఆకళింపు చేసుకున్నారు.

ఆయన జీవిత గాధను ప్రచురించగా భారత దేశంలో రామకృష్ణ కేంద్రం వారి అభ్యంతరం వలన నిషేధించారు. తిరిగి అమెరికాలో సవరణలతో వెలికి తెచ్చారు.1951 లో డెహ్రాడున్ లో ఎం ఎన్ రాయ్ ను కలసిన అనంతరం మానవ వాదిగా మారి, చివరి దశలో అమెరికాలోని సిరక్యుస్ విశ్వ విద్యాలయంలో మానవ సంస్కృతీ పండితుడుగా కుదురుకొని 1991 లో మరణించారు. ఆయన పుస్తకం అతి విలువైన, అరుదైన గ్రంధం. ఇన్నయ్య దీనిని సరళంగా తెనిగించారు.

ప్రధమ ప్రచురణ: 1961
తెలుగు అకాడెమి, హైదరాబాదు.
పరిష్కర్త: ఆచార్య సి.లక్ష్మన్న, సమాజ శాస్త్ర శాఖ
పేజీలు: 207
ధర: రూ.8/-
లభ్యత: కాపీలు లేవు

తెలుగువారికి ఒక సునిశిత విషయాన్ని అతి సులభంగా ఒలిచి పెట్టిన ఈ పుస్తకం e-book గా ఇక్కడ చదవవొచ్చు.